Tekst wystąpienia uczniów II Liceum Ogólnokształcącego w Augustowie im. Polonii i Polaków na Świecie na międzynarodowej konferencji Światowej Rady Badań nad Polonią w dniu 8.04.2011 r. (powiązany z prezentacją zdjęć)

Jesteśmy uczniami II Liceum Ogólnokształcącego w Augustowie im. Polonii i Polaków na Świecie. Społeczność naszej szkoły stara się poznawać  i propagować  dzieje i dorobek  polskiej emigracji oraz tych Polaków, których powojenne granice odcięły od ojczystego państwa. Chcielibyśmy zaprezentować Państwu działania na rzecz upowszechniania wiedzy o Polonii i Polakach na Świecie, podejmowane przez  II LO w Augustowie oraz podzielić się informacjami o najważniejszych inicjatywach stanowiących wizytówkę naszej szkoły.

 

Uroczystość nadania imienia szkole

Zaszczytne imię Polonii i Polaków na Świecie II Liceum Ogólnokształcące w Augustowie  przyjęło 14 września 2007 roku z inicjatywy rodziców, po starannym przygotowaniu się do tego aktu.

Prezentowaną na zdjęciach uroczystość nadania imienia naszemu liceum objęli patronatem ostatni Prezydent RP na Uchodźctwie - śp. Ryszard Kaczorowski oraz prezes Stowarzyszenia Wspólnota Polska -  śp. prof. Andrzej Stelmachowski. Sztandar szkoły  został ufundowany przez Senat  Rzeczypospolitej Polskiej. Wśród znamienitych gości podkreślić pragniemy obecność ks. bs. Jerzego Mazura, przedstawicieli Senatu i Sejmu RP, władz wojewódzkich i samorządowych, instytucji i stowarzyszeń współpracujących ze szkołą oraz przewodniczącego Światowej Rady Badań nad Polonią - Wiesława Gołembiewskiego.

Przyjęte imię kształtuje wizerunek naszej szkoły i kierunki jej pracy.

Prezentacja - Uroczystość nadania imienia szkole

Patroni pracowni

Wielkich Polaków na obczyźnie i ich dorobek staramy się prezentować w szkole, między innymi dzięki wystawom, materiałom zebranym przez uczniów, ale przede wszystkim zdecydowaliśmy, by każda pracownia lekcyjna miała patrona związanego z polską emigracją bądź Polakami, którzy wbrew własnej woli znaleźli się poza granicami Polski. Patroni nie zostali wybrani przypadkowo. Jak widzicie Państwo na prezentowanych slajdach każdy ma bezpośredni związek z przedmiotem nauczanym  w danej sali.

Wśród tych osób  znajdują się postacie zasłużone dla Polski, tak znane jak:  Ryszard Kaczorowski czy Maria Skłodowska-Curie, ale również mniej znane, natomiast związane z naszym miastem, a nawet z budynkiem w którym mieści się obecnie nasza szkoła.

Takim emigrantem o pięknym patriotycznym życiorysie jest Czesław Wojciechowski – patron pracowni historycznej. Augustowianin z urodzenia – rocznik 1920. Był uczniem Państwowego Gimnazjum w Augustowie a następnie Liceum - placówek, które mieściły się wówczas w budynku naszej szkoły. Wykazywał się wyjątkową aktywnością, należał do koła Tańca Ludowego, był redaktorem naczelnym pisma „Echo szkolne”, członkiem koła szybowcowego, ukończył kurs spadochronowy.

W roku szkolnym 1939/40 zdawałby maturę, jednak przystąpienie do egzaminu uniemożliwił mu wybuch II wojny światowej. Augustów znalazł się pod okupacją sowiecką a Czesław Wojciechowski zaangażował się w działalność konspiracyjną.

W lipcu 1940 roku został aresztowany przez NKWD za udział w tajnej organizacji i kolportaż ulotek. Więziony był kolejno w Augustowie, Grodnie i  Mińsku. Otrzymał wyrok 8. lat łagrów i został zesłany na teren Republiki Komi. Zwolniony na mocy układu Sikorski - Majski, dotarł do ośrodka tworzenia Armii  gen. Andersa, trafiając do 6 Dywizji Piechoty. Brał udział w bitwie pod Monte Cassino, gdzie został dwukrotnie ranny. Powrócił do batalionu pod Ankoną, a swój szlak bojowy zakończył w Bolonii. Został odznaczony Srebrną Gwiazdą Za Męstwo w Walce  przez gen. Marka W. Clarka. Po zakończeniu wojny przebywał najpierw we Włoszech, a od 1949 roku mieszka  w Anglii - w Chaltenham, aktywnie uczestnicząc w życiu polonijnej społeczności, m.in. w 1985 r. był inicjatorem powstania koła „Żubry” 5 Kresowej Dywizji Piechoty. Angażuje swoje środowisko w akcje wspierania najbiedniejszych i potrzebujących w kraju, utrzymuje stałe kontakty z rodziną i przyjaciółmi z Augustowa. Przekazał naszej szkole dokumenty, zdjęcia, odznaczenia swoje i innych żołnierzy Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. Mieliśmy dwukrotnie okazję gościć Go w naszej szkole, poznawać poprzez jego wspomnienia żywą historię i próbować zrozumieć niełatwe losy Polaków.

Biogram Czesława Wojciechowskiego, jest symbolem drogi wielu Polaków – w tym mieszkańców Augustowszczyzny: aresztowanie za patriotyczną działalność, zsyłka w głąb ZSRR, szlak Armii Andersa, zaangażowanie w działalność kombatanckich kół polonijnych i organizowanie pomocy dla rodaków.

Tak, jak z Czesławem Wojciechowskim nasza szkoła utrzymuje i pielęgnuje kontakty z innymi rozrzuconymi po całym świecie augustowianami. Są oni dla nas cennymi świadkami historii.

Prezentacja - Patroni pracowni

 

Nasi goście o Polonii...

Wiedzę o Polonii i Polakach budujemy też poprzez spotkania z ludźmi zajmującymi się badaniami nad polską emigracją. Jeszcze przed nadaniem szkole imienia wprowadzał nas w wiedzę na ten temat prof. dr  hab. Kazimierz Dopierała - zastępca przewodniczącego Komitetu Badań nad Polonią Polskiej Akademii Nauk, redaktor Encyklopedii Polskiej Emigracji i Polonii, profesor  Instytutu Historii Uniwersytetu im. Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy.

W ostatnim roku gościliśmy dr Teresę Kaczorowską - dziennikarkę, poetkę, doktora nauk humanistycznych. Szczególnie bliska jest nam  jako badacz emigracji polskiej. Na spotkaniu z nami podkreślała wagę kultury, historii oraz narodowych tradycji dla polskiej tożsamości.

Prezentacja - Nasi goście o Polonii

Pobyt uczniów naszej szkoły w USA

W 2008 roku dwoje najlepszych uczniów naszej szkoły wraz z dyrektorem Wojciechem Walulikiem udało się z wizytą do Chicago, na zaproszenie przewodniczącego Światowej Rady Badań nad Polonią - Wiesława Gołembiewskiego. Organizacją pobytu zajęli się polscy nauczyciele z Ameryki. Nasi rówieśnicy złożyli wizytę w amerykańskiej szkole średniej im. Kennedy’ego, jak również Szkole Polskiej im. Reja. Następnego dnia udali się na koncert „Pieśni Wolności” w Rosemont Theatre. W Naperville burmistrz tamtejszego miasta, George Pradel, wręczył gościom z Polski dyplomy honorowych obywateli miasta. Zwiedzanie Muzeum Polskiego to następny ważny  punkt w programie wyjazdu, po którym przyszła kolej na wizytę u prezesa Związku Narodowego Polskiego, Franka Spuli, który oprowadził gości po siedzibie związku i zaznajomił z jego historią. Po czterech dniach spędzonych w Chicago, podczas których nasi uczniowie poznawali życie Polonii i prezentowali działalność II LO w Augustowie, następne dwa dni spędzili w Des Moines, stolicy Iowa. Dyrektor Wojciech Walulik i nasi koledzy byli tam goszczeni przez państwo Gołembiewskich. W trakcie pobytu zwiedzili m.in. szkołę katolicką, odbyli szereg spotkań i rozmów o przeszłości, teraźniejszości i przyszłości Polaków po obu stronach oceanu. Po powrocie do Polski przekazali relacje z wizyty zarówno na forum szkoły, jak i w lokalnych mediach.

Prezentacja - Wizyta w USA

Dzień Polonii i Polaków na Świecie

Wyjątkową oprawę staramy się nadać świętu Polonii i Polaków za granicą. Widzicie Państwo na zdjęciach  zorganizowane przez naszą szkołę obchody Dnia Polonii w 2009 r. Celem, jaki sobie wówczas postawiliśmy było podtrzymanie więzi z Polakami z Grodna – trzystutysięcznego miasta z osiemdziesięciotysięczną społecznością polską,  znajdującego się obecnie na terenie Białorusi, zaledwie 50 km od Augustowa. Swoją obecnością zaszczycili nas przedstawiciele senatu RP, posłowie na Sejm, władze lokalne, jak również nasi przyjaciele z Grodna, m.in. nauczyciele i uczniowie polskiej szkoły

w Grodnie i chór Głosy znad Niemna. Nie zabrakło również licznie zgromadzonej młodzieży z augustowskich szkół. Tego dnia główną ideą było uświadomienie nam losów Polaków mieszkających na Białorusi, którzy w wyniku przesunięcia granic naszego państwa znaleźli się po II wojnie światowej  „ na obczyźnie”. Istotny jest fakt, iż w Grodnie,  gdzie liczba naszych rodaków jest większa niż przykładowo na Łotwie czy też Litwie, istnieją jedynie dwie polskie szkoły. Wszystkim zgromadzonym na długo w pamięci utkwiły słowa Lesława Skindera- urodzonego w Grodnie komentatora sportowego, wieloletniego redaktora Radia Polskiego, który opowiadał nam historię o obronie tegoż miasta przed Rosjanami w 1939 r. Poruszyła nas opowieść o Tadziku Jasińskim - jednym z najmłodszych poległych obrońców, który jako żywa tarcza przywiązany został do czołgu nieprzyjaciela. Mieliśmy okazję usłyszeć polskie piosenki wykonywane przez uczennice z Grodna, a także znany grodzieński chór Głosy znad Niemna. Uczniowie naszej szkoły wcielili się w postacie historyczne, by przybliżyć nam w sposób przystępny dzieje Grodna, zajmującego bardzo ważne miejsce w historii Polski. Uroczystość zwieńczyła parada olimpijska naszej augustowskiej młodzieży, która w strojach charakterystycznych dla danego kraju, gdzie losy rzuciły Polaków , wykonała rundę honorową wokół stadionu, trzymając w rękach tabliczki z nazwami państw, oraz flagę olimpijską.  Towarzyszył temu komentarz zawierający informacje o Polonii w danym kraju oraz idei igrzysk polonijnych, które zgodnie z tradycją ruchu olimpijskiego łączą, integrują, zbliżają.

Prezentacja - Dzień Polonii i Polaków na Świecie

 

Współpraca z polską szkołą w Grodnie

II Liceum Ogólnokształcące w Augustowie już trzeci rok utrzymuje kontakty ze Szkołą Średnią nr 36 z Polskim Językiem Nauczania w Grodnie           (jedną z tylko dwóch, obok Wołkowyska, polskich szkół na Białorusi). Tym razem zaowocowały one tygodniowym pobytem (od 2 do 8 czerwca 2010r) dziesięciorga uczniów z 10. klasy w Augustowie. Gościliśmy ich w naszych  rodzinach. Młodzi Polacy z Białorusi mieli okazje zapoznać się z najbardziej urokliwymi zakątkami Suwalszczyzny, podziwiać piękno jezior augustowskich podczas rejsu statkiem szlakiem papieskim. Niezapomnianych przeżyć dostarczył spływ kajakowy i żeglowanie po jeziorze Necko. Wolne chwile młodzież uczestnicząca w projekcie – polska i białoruska - mogła spędzić w Centrum Sportu i Rekreacji. Ciekawym doświadczeniem dla gości znad Niemna było uczestnictwo wspólnie z gospodarzami  - uczniami naszego liceum w zajęciach dydaktycznych.

Młodzież z Grodna wraz z opiekunką złożyła kwiaty pod obeliskiem z płytą upamiętniającą śmierć w Katyniu absolwentów i nauczycieli byłego Męskiego Seminarium Nauczycielskiego, które mieściło się w budynku naszej szkoły.

Rewizyta augustowskich licealistów w Grodnie odbyła się w październiku 2010r. Nasi koledzy i koleżanki poznali  dzieje tego miasta, tak bardzo powiązanego z Augustowszczyzną, stanowiącego ważny ośrodek państwa polskiego w okresie I II Rzeczypospolitej oraz ośrodek polskości pod zaborami i po II wojnie światowej, gdy Polacy z Grodzieńszczyzny znaleźli się poza granicami państwa polskiego. Młodzież mieszkała w polskich rodzinach, miała możliwość zwiedzenia Grodna, w tym muzeum Elizy Orzeszkowej, które mieści się w domu pisarki (obecnie przy ul. Elizy Orzeszko).  Niezwykłym przeżyciem był pobyt na dwóch mogiłach opisanych przez Elizę Orzeszkową w powieści „Nad Niemnem”: na grobie Jana i Cecylii – protoplastów rodu Bohatyrowiczów oraz na zbiorowej mogile uczestników powstania styczniowego. Udało się też spotkać i porozmawiać z panią Anną Bohatyrowicz, potomkinią opisanego w powieści rodu. Uczestnicy wyjazdu wzięli również udział w lekcji języka polskiego w szkole w Grodnie. Ostatni dzień pobytu to zwiedzanie białoruskiej części Kanału Augustowskiego.

Prezentacja - Współpraca z polską szkołą w Grodnie

 

Współpraca z polską szkołą na Litwie

 

Ziemie polskie i litewskie od wielu wieków były ze sobą blisko związane.  Losy ludzi żyjących na tych ziemiach splatały się ze sobą zarówno pod względem historycznym, kulturowym, przyrodniczym, jak i emocjonalnym. Niestety, słaba współpraca między szkołami polskimi i litewskimi powoduje ciągłe oddalanie się od siebie jakże zbliżonych środowisk. Dlatego, by nie stracić integracji między Polską a Litwą powstał projekt „Puszcza Giedymina”. Szczególnie wrażliwe są serca dzieci i młodzieży i to właśnie ich sposób myślenia będzie kształtował dalsze losy obu państw. Toteż rzeczą niezmiernie ważną jest, aby integrować właśnie te młode środowiska.

Taką możliwość miało dziesięcioro uczniów z polskiej szkoły na Litwie i tylu samo z augustowskiego liceum. Przez dziesięć dni (od 1 października 2010r.) młodzież obu szkół

  • uczestniczyła w spływie kajakowym Czarną Hańczą,
  • odbyła wizyty plenerowe w Wigierskim Parku Narodowym,
  • zwiedzała Suwalszczyznę i najbliższe okolice Augustowa,
  • wzięła udział w wycieczce do Olsztyna,
  • w lekcjach muzealnych, wykładach
  • oraz w warsztatach przyrodniczych w murach naszego liceum

Organizacja wspólnych wyjazdów i galerii zintegrowała i zachęciła  nas - młodych ludzi do udziału we wspólnych inicjatywach. W przerwach poznawaliśmy siebie - nastolatków, którym przyszło żyć w innych krajach, ale przecież jesteśmy rodakami. By to rozumieć warto poznawać wspólną historię.

Prezentacja - Współpraca z polską szkołą na Litwie

 

Klub Historyczny im. Armii Krajowej w Augustowie

W naszej szkole mamy możliwość poznawania historii nie tylko na lekcjach, ale także poprzez przedsięwzięcia, których organizatorem jest Klub Historyczny im. Armii Krajowej w Augustowie. Powstał on  w 2006 r. z inicjatywy Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej. Podmioty wspierające jego działalność to II LO, Starostwo Powiatowego w Augustowie, Światowy Związek Żołnierzy Armii Krajowej, Białostocki Oddział Instytutu Pamięci Narodowej.

Postawiliśmy sobie za cel upowszechnianie wiedzy z zakresu historii najnowszej ze szczególnym uwzględnieniem dziejów regionu. Działalność klubu koncentruje się na popularyzacji wiedzy, starając się czynić to na jak najwyższym poziomie. W obu najważniejszych obszarach – historii regionu i historii najnowszej zapewniają to znakomici referenci zapraszani na sesje tematyczne. Zapraszając historyków chcemy, by młodzież augustowskich szkół ponadgimnazjalnych przygotowująca się do matury i studiów wyższych zetknęła się z wykładem typu akademickiego, mogła mieć informacje o najnowszym stanie badań w zakresie tematyki będącej przedmiotem sesji, a także miała kontakt z osobowościami i autorytetami, ludźmi nauki o doskonałym warsztacie i uznanym dorobku naukowym, jak prof. Jerzy Eisler, dyrektor warszawskiego oddziału IPN, prof. Kazimierz Dopierała, zastępca przewodniczącego Komitetu Badań nad Polonią Polskiej Akademii Nauk,  prof. UKSW Bohdan Cywiński, czy też Jarosław Szlaszyński, wybitny regionalista. Wykłady historyków uzupełniane są wspomnienia świadków historii, m.in. żołnierzy Armii Krajowej, Sybiraków i poprzez pytania młodzieży. Pozwala to obcować z historią bliską i tworzyć więzi międzypokoleniowe.

Obradom Klubu towarzyszą wystawy związane z tematyką sesji, a ich przebieg  jest dokumentowany w Biuletynach Klubu Historycznego. Biuletyny spełniają rolę dokumentacyjną i promocyjną. Dzięki nim informacja o klubowych przedsięwzięciach dociera do zainteresowanych w różnych miejscach kraju i za granicę, gdzie los rzucił wielu rodaków. Klub też publikuje w ramach materiałów wewnętrznych źródła i opracowania związane z dziejami regionu, m.in. augustowskie pamiętniki.

Za największy sukces Klubu Historycznego uważamy zaistnienie licznego i wciąż poszerzającego się grona uczestników, współpracowników i sympatyków klubowych przedsięwzięć. Zdjęcia pokazują, że oferta Klubu przyciąga osoby zainteresowane historią różnych stanów, zawodów i pokoleń z całego regionu. Grupą dominującą są nauczyciele i oczywiście młodzież z  gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych powiatu augustowskiego,  Suwałk i Sejn.

Od listopada 2006 r. zorganizowaliśmy dwadzieścia dziewięć sesji Klubu Historycznego im. Armii Krajowej w Augustowie, na nich historycy o ważnym dorobku w zakresie tematyki danej sesji wygłosili czterdzieści siedem wystąpień merytorycznych. Dwudziestu sześciu sesjom towarzyszyły wystawy i tematyczne ekspozycje, spośród piętnastu wystaw – jedenaście własnych. W każdej sesji w auli II LO w Augustowie uczestniczyło od stu do stu pięćdziesięciu osób. Miały też miejsce sesje wyjazdowe: w Raczkach, Sztabinie, Janówce.
Próbujemy docierać do młodych też innymi formami działalności. Rajdy historyczne i inne wyjazdy edukacyjne, organizacja ważnych rocznic, spotkania ze świadkami historii, konferencje, publikacje, integracja środowisk kombatanckich, warsztaty dla młodzieży, projekty edukacyjne, gromadzenie źródeł historycznych – w tym utrwalanie relacji, to rodzaje przedsięwzięć jakie podejmowaliśmy.
Szczególną wagę przywiązujemy do opieki nad zabytkami, miejscami pamięci narodowej, cmentarzami i mogiłami. Stoczyliśmy, wespół ze stowarzyszeniami kombatanckimi, skuteczną batalię o wpis w rejestr zabytków nieruchomych augustowskiej siedziby NKWD i PUBP zwanej „Domem Turka”, staramy się o przeprowadzenie na jej terenie badań ziemnych, by zweryfikować liczne relacje o pochówkach tam ofiar PUBP z lat 1945 – 54 i sprawdzić, czy nadal znajdują się tam szczątki pomordowanych. Uczestniczymy w corocznej kweście na rzecz ratowania zabytkowych nagrobków na augustowskim cmentarzu, zrealizowaliśmy z młodzieżą projekt „Zachowajmy miejsca pamięci dla potomnych – nie niszczmy ich”.
Priorytetem naszej działalności jest upowszechnianie wiedzy o Obławie Augustowskiej z lipca 1945 r. i troska o odnalezienie dołów śmierci jej ofiar. Podejmujemy w tym kierunku wielorakie działania samodzielnie (m.in. projekt „Obława Augustowska – lipiec 1945 r. Gdy nie ma grobów ocalmy pamięć…”, który prezentują zdjęcia zamieszczone w prezentacji) i we współpracy z Związkiem Pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej. W realizacji tych ważnych celów mamy wsparcie mieszkańców regionu wyrażone m.in. w formie podpisywania petycji i wspólnych interwencji. Cieszy nas wspaniała praca współpracujących z klubem nauczycieli – społeczników i młodzieży angażującej się we wspólne działania. To właśnie nazywamy sukcesem.
Zasygnalizowaliśmy tu zasadnicze cele i formy ich realizacji, tematy i aktywności  nie wszystkie a priorytetowe. Więcej na stronie internetowej klubu historycznego: www.akklub.pl .

Prezentacja - Klub Historyczny im. Armii Krajowej w Augustowie

Prezentacja - „Obława Augustowska – lipiec 1945 r. Gdy nie ma grobów ocalmy pamięć…”

 

Projekt „Katyń - w 70. rocznicę Zbrodni”

Pięcioro uczniów II LO w Augustowie im. Polonii i Polaków na Świecie wraz z opiekunem  wzięło  udział w realizowanym przez Oddział IPN w Białymstoku projekcie edukacyjnym „Katyń - w 70. rocznicę Zbrodni”. Składał się on z realizowanego od czerwca 2010 r. cyklu wykładów i filmów o zbrodni i kłamstwie katyńskim, a po nich... przyszedł czas na wrześniowy wyjazd edukacyjny do Katynia.

Trasę naszej podróży w wielkim skrócie przedstawia zamieszczona w prezentacji mapka.

Wyruszyliśmy 13 września 2010 r. z Białegostoku do Wołkowyska, gdzie spotkaliśmy się ze społecznością polskiej szkoły.  Następnie,  na katolickim cmentarzu, modlitwą uczciliśmy pamięć żołnierzy poległych w powstaniu styczniowym oraz walkach polsko-bolszewickich w latach 1919-1920. Tegoż dnia odwiedziliśmy również Różanę, Słonim oraz Mereczowszczyznę - miejsce urodzin Tadeusza Kościuszki.

15 września to dzień kulminacyjny, najważniejszy i najbardziej emocjonalny. Po przekroczeniu białorusko-rosyjskiej granicy dotarliśmy do Smoleńska. Ujrzeliśmy miejsce kwietniowej katastrofy lotniczej, lotnisko na którym miał wylądować samolot z parą prezydencką i innymi wybitnymi Polakami. Modlitwa, złożenie wieńca, znicze i … wspomnienia o ludziach, którzy wiele zrobili dla narodowej pamięci i zasługują, by pamiętać o nich.

Następnie udaliśmy się do Gniezdowa a stamtąd do lasu katyńskiego. Katyń to symbol najwyższej ofiary polskich elit i zbrodniczej polityki systemu sowieckiego wobec narodu polskiego, cynicznego zakłamywania historii, ale i zwycięstwa prawdy. Polacy ocalili pamięć o Katyniu. Po zbrodni istnieje materialny ślad - trzy zbudowane przez Polaków cmentarze, w Katyniu, Miednoje i Charkowie, gdzie każdy z blisko 15 tysięcy jeńców jest imiennie upamiętniony. Na własne oczy zobaczyliśmy cmentarz katyński. Widząc tysiące tablic z imionami zamordowanych, łatwiej jest uprzytomnić sobie, jak wielu polskich patriotów tam zamordowano. Po mszy świętej w ciszy, zadumie i smutku opuściliśmy to tragiczne miejsce.

Kolejnym przystankiem w naszej podróży był Chatyń, gdzie znajduje się miejsce upamiętniające pacyfikację 618 wsi białoruskich podczas II wojny światowej. Mauzoleum w tej miejscowości, o tak zbliżonej nazwie do Katynia, służyło nie tylko słusznemu oddaniu hołdu ofiarom, ale i dezinformowaniu o zbrodni katyńskiej – m. in. Tu a nie do Katynia władze ZSRR przywoziły zachodnich dyplomatów dopytujących o katyński mord. Tego dnia byliśmy również w Kołdyczewie, Mińsku oraz Witebsku.

17 września spełniliśmy prośbę Adama Mickiewicza:

Ktokolwiek będziesz w nowogródzkiej stronie,

Do Płużyn ciemnego boru

Wjechawszy, pomnij zatrzymać twe konie,

Byś się przypatrzył jezioru…

i wtedy to oddaliśmy się chwili refleksji nad Jeziorem Świteź.

Kolejnym przystankiem był Nowogródek: byliśmy na miejscu rozstrzelania przez Niemców 11 sióstr nazaretanek oraz w Białej Farnie, w której w 1422 r. król Polski Władysław Jagiełło poślubił księżniczkę, Sońkę Holszańską, a 12 lutego 1799 r., ochrzczono maleńkiego Mickiewicza.

Zwiedziliśmy też Grodno z cmentarzem katolickim żołnierzy poległych w latach 1919-1920. Ostatnim punktem wyprawy były Jewłasze, czyli miejsce śmierci i pomnik legendarnego cichociemnego: „Ponurego” – Jana Piwnika.

Tak oto wyglądał sam wyjazd, a oficjalne zakończenie projektu odbyło się 4 października w białostockim oddziale IPN-u, kiedy to każda biorąca udział w projekcie szkoła przygotowała własną prezentację poświęconą Zbrodni Katyńskiej. Nasze wystąpienie poświęciliśmy profesorom i absolwentom mieszczącego się w budynku naszej szkoły (obecnie II LO w Augustowie) przed wojną Seminarium Nauczycielskiego w Augustowie – Ofiarom Zbrodni Katyńskiej z którymi czujemy się najbardziej związani. Prezentujemy Ich zdjęcia i biogramy poprzez slajdy z wystawy, którą zorganizowaliśmy w kwietniu 2010 r.

Prezentacja - „Katyń - w 70. rocznicę Zbrodni”

 

Odsłonięcie pomnika w 70. rocznicę Zbrodni Katyńskiej

Pragnąc zachować pamięć o 22 tys. Polaków zamordowanych na mocy rozkazu najwyższych władz ZSRR z 5. marca 1940 r. w kwietniu 2010 r. przygotowywaliśmy się do  uroczystości odsłonięcie przed gmachem naszej szkoły pomnika katyńskiego. To miał być moment szczególny w historii II LO w Augustowie, ale nie spodziewaliśmy się, że będziemy przeżywać go w duchu żałoby narodowej. Zaplanowaną na 15 kwietnia uroczystość poprzedziło tragiczne wydarzenie: katastrofa lotnicza pod Smoleńskiem. W tej sytuacji modliliśmy się wspólnie za tych, którzy oddali swe życie w służbie ojczyzny w 1940 i w 2010 r. W kościele pod wezwaniem Matki Boskiej Częstochowskiej mszę koncelebrował jego ekscelencja ks. Biskup Romuald Kamiński, po czym nastąpił przemarsz do naszego liceum, gdzie został odsłonięty pomnik, upamiętniający zbrodnię w Katyniu oraz zasadziliśmy dąb katyński. Na uroczystości odsłonięcia pomnika katyńskiego miał być

Czesław Cywiński


Śp. Czesław Cywiński to postać, z którą mieliśmy przyjemność spotkać się czterokrotnie w Augustowie. Ur. w Wilnie w 1926r. już jako gimnazjalista zaangażował się w konspirację, przez całe życie służył ojczyźnie i jest świetnym przykładem ludzi, dla których Bóg, honor i ojczyzna to najwyższe wartości! Służył w 1. Wileńskiej Brygadzie Juranda, był uczestnikiem operacji Ostra Brama. Płk. Cywiński wręczył też naszej szkole odznaczenie: Pro Memoria, za co będziemy mu wiekopomnie wdzięczni. Zginął 10.04.2010r. w katastrofie smoleńskiej.

Wspomnienie o płk. Czesławie Cywińskim

 

10 kwietnia 2010 r. w katastrofie lotniczej pod Smoleńskiem zginął Czesław Cywiński, Prezes Zarządu Głównego Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej, członek Światowej Rady Badań nad Polonią. To z jego inicjatywy powstał nasz augustowski Klub Historyczny im. Armii Krajowej. Współpraca przy realizacji wielu przedsięwzięć pozwoliła nam poznać bliżej Pana Prezesa i przyniosła jego serdeczną zażyłość z augustowskim środowiskiem. Mieliśmy przyjemność czterokrotnie gościć go w Augustowie, interesował się losami Akowców, Obławą Augustowską, Domem Turka, uczestniczył w organizowanych przez Klub przedsięwzięciach i wysoko je oceniał. Był autorytetem, bo Czesław Cywiński to człowiek o wspaniałej, budzącej szacunek biografii. Urodzony w 1926 r. w Wilnie już jako uczeń gimnazjalny zaangażował się w konspirację  i ze świadectwa jego życia wynika, że drogi służby ojczyźnie nie porzucił nigdy. Patriota, człowiek ciepły, serdeczny, skromny, zatroskany o to, jak ocalić i przenieść etos Armii Krajowej w przyszłość, uczynić go ważnym dla młodego pokolenia. Nadzieje na to widział w Klubach Historycznych. Działalność naszego Klubu podawał jako wzór do naśladowania na wielu spotkaniach w kraju i za granicą. Żartowaliśmy, że jest  najskuteczniejszym kolporterem Biuletynu Klubu Historycznego im. Armii Krajowej w Augustowie. Na Pana Prezesa mogliśmy zawsze liczyć, był mądrym doradcą i sojusznikiem w ważnych sprawach, prawdziwym ambasadorem Augustowszczyzny.                           Z potrzeby serca dwudziestoosobowa grupa augustowian 27 kwietnia 2010 r. towarzyszyła ostatniej drodze płk. Czesława Cywińskiego z Katedry Polowej Wojska Polskiego w Warszawie do Panteonu Żołnierzy Polski Podziemnej na cmentarzu powązkowskim.

Żegnaliśmy płk. Czesława Cywińskiego hasłem na transparencie: Panie Prezesie, Augustów pamięta. Chcemy dodać: pamięta i dziękuje!

Jesteśmy dumni z naszej szkoły ponieważ nie tylko kształci na wysokim poziomie, ale poprzez różnorodne działania stwarza przestrzeń rozwoju dla każdego ucznia. Jesteśmy dumni z imienia Polonii i Polaków na Świecie i wdzięczni, że - tak jak nasi starsi koledzy w poprzednich latach – mogliśmy wziąć udział w tegorocznej konferencji. Dziękujemy.

Prezentacja - Wspomnienie o płk. Czesławie Cywińskim

Aleksandra Citkowska, Krystyna Miller, Mateusz Zyskowski

ps

Prezentacja II LO (wszystkie przedstawione prezentacje)